De vogelpassie van Johan Poffers

Vanuit de lucht liggen de vloeivelden bij De Krim er prachtig bij. Johan Poffers kijkt er met veel trots naar. Het is donderdagavond 22 november 2017 en veertig belangstellenden in de zaal kijken over zijn schouder mee. Ooit rechthoekige bakken met vervuild water van aardappelmeelfabriek Avebe, nu een vogelparadijs. Ook vogels zien het gebied vanuit de lucht liggen. Als een oase in het grootschalige rechtgetrokken moderne agrarische landschap trekt het natte gebied een veelvoud van vogelsoorten aan.

Visarend foto Johan Poffers

Kleine zwaan en rietgans

Er moest veel water door de Rijn voordat de vloeivelden de status kregen die ze verdienden. Dat de provincie in 2004 het terrein schonk aan Staatsbosbeheer was de verdienste van Johan Poffers. Hij zag al vroeg dat het gebied de potentie had om uit te groeien tot een belangrijke  rust- en slaapplek voor allerlei soorten ganzen, eenden, zwanen en steltlopers. De kleine zwaan bijvoorbeeld, deze prachtige vogel komt uit Zweden om hier de winter door te brengen. En de rietganzen, die met duizenden de nacht op de vloeivelden doorbrengen. Dit najaar konden de boeren veel mais niet oogsten, omdat de stengels waren geknakt. Voor de rietganzen een meevaller.  ’s Morgens vroeg vertrekken ze vanuit de vloeivelden naar hun foerageergebieden. Een indrukwekkend gezicht.

Grutto’s foto Johan Poffers

Bijzondere soorten

De passie voor vogels kent bij Johan Poffers nauwelijks grenzen. Urenlang in het donker verscholen in het riet om bij het eerste ochtendlicht met verkleumde vingers toch de ene foto te kunnen maken. Er zal ook geen vogelsoort voorkomen die hij niet heeft gezien. Er ontgaat hem erg weinig. Om tussen een groep grutto’s een IJslandse grutto te ontdekken omdat ie een iets kleinere snavel heeft moet je van goede huize komen. Tijdens de presentatie zien we bijzondere vogelsoorten langskomen, soorten waarvan je je nauwelijks kunt voorstellen dat ze zich een paar honderd meter buiten het dorp De Krim ophouden. Om er een paar te noemen: steltkluut, kraanvogel, dwergmeeuw, blauwborst, visarend en geoorde fuut. Hier wordt een vogelaar alleen maar onrustig van. De ene soort bezoekt de vloeivelden om er te broeden, weer anderen blijven tijdens de trek een poosje hangen, of ze brengen er de winter door.

Drama

Natuurlijk gaat het niet altijd goed. In 2015 brak de ziekte botulisme uit. Duizend vogels overleefden dit niet. Voor Johan bijna een persoonlijk drama. Er kwam een gemaaltje om de waterstand in het gebied op peil te houden. De laatste jaren is er veel gedaan om het gebied voor vogels en publiek aantrekkelijk te maken. Nu is het voor een deel toegankelijk. Vanaf een uitkijktoren kijk je heel mooi over het waterrijke gebied heen. Je vindt er kijkschermen, een kijkhut en een uitgezette wandelroute.

Patrijzen foto Johan Poffers

Natuurakkers

Gelukkig zie je ze steeds vaker. Akkers en akkerranden die ingezaaid zijn met allerlei eenjarige en tweejarige akkerkruiden. Of een strook koolzaad, knalgeel bloeiend in het boerenland. In de presentatie wordt duidelijk dat veel dieren hiervan profiteren. De patrijs bijvoorbeeld. Natuurakkers barsten vaak van het leven: muizen, insecten en erg veel zaden. Willen we soorten als de gele kwikstaart, geelgors en veldleeuwerik weer terug in het landschap, dan moet er nog veel gebeuren. Een rand van je akker inzaaien met akkerkruiden om het uitspoelen van gebruikt landbouwgif naar een aangrenzende sloot tegen te houden kan nooit de bedoeling zijn. Uiteindelijk ging al het leven in deze akkerrand dood.

Herinrichting monding Radewijkerbeek

 

De Vecht wordt steeds mooier

De situatie van de Vecht was aan het eind van de vorige eeuw niet veel anders dan die van de Regge en andere rivieren en beken. Bijna overal rechtgetrokken en niet meer dan een saaie waterweg om overtollig water voor de landbouw zo snel mogelijk af te voeren. En juist met die afvoer ging het vaak mis. Bij extreme neerslag ontstond vooral in de benedenlopen veel wateroverlast. De klimaatverandering die in de toekomst zonder twijfel voor nog meer extremen zal zorgen ,maakte bij waterschappen en andere organisaties veel los. Rivieren kregen meer ruimte en een teveel aan regenwater moest in waterbergingsgebieden kunnen worden opgeslagen. We zijn inmiddels een kleine twintig jaar verder en veel beek-en rivierlandschappen hebben een metamorfose ondergaan. Dit geldt ook voor de Vecht.  Johan Poffers laat als Hardenberger met veel trots projecten zien waarin stad en natuur elkaar ontmoeten. Bijvoorbeeld Vechtpark Radewijkerbeek waar een nevengeul is gerealiseerd met rietmoeras, een poel en plas-dras natuur. Vooral dat laatste is voor vogels belangrijk. In ondiep water is veel voedsel te vinden. Veel eenden en waadvogels maken er dankbaar gebruik van. De ontwikkeling van het Vechtdalproject De Loozensche Linie is door Johan tot aan de dag van vandaag gevolgd. Foto’s van talloze vogelsoorten die hij er fotografeerde maken duidelijk dat dit natuurgebied een pareltje in het Vechtdal is.” Nog even en we gaan de bever hier ook zien, want hij zit nu al net over de grens” Johan kan zich er al op verheugen.