Ook dicht bij huis zie je de mooiste vogels

Veel mensen denken dat je als vogelaar vooral in natuurgebieden moet zijn om van vogels te genieten. Dat is niet juist.  Misschien dat dit verslagje daar een voorbeeld van is. Op een meimorgen in mijn eentje op Takkenhoogte/Meeuwenveen. Prachtig vogelparadijs. Beetje kil, maar windstil. Ongeveer drie uur struin ik er rond. Een uur gepost langs het struweel op de rand tussen Takkenhoogte en de Meeuwenplas. Wachtend op de grauwe klauwier. Die zich niet laat zien. Net als de kneu, geelgors en roodborsttapuit. Waar zijn ze? Gelukkig zorgt een actieve koekoek nog voor wat sfeer, net als een boompieper de zich, als goedmakertje, uitgebreid laat bewonderen. Een beetje teleurgesteld weer naar huis.

 

Op de fiets door Dedemsvaart-Zuid

De ochtend daarop maak ik met Johan Tinholt  een rondje Dedemsvaart -Zuid. .Johan heeft een route in zijn hoofd.  Mooi weer, niet veel wind, lekker zonnetje. Aan het eind van de ochtend loopt de temperatuur op naar 20 graden. We bezoeken het gemeentepark, het bedrijventerrein De Rollepaal, de Woudbloemweg met intensieve landbouw en de Kotermeerstal. Toch niet direct vogelgebieden bij uitstek. Denk je. Mis! We hebben de mooiste dingen gezien.

pimpelmees

Gemeentepark
De eerste stop in het gemeentepark. Het is 08.00 u. We zien en horen boomklever, merel, zanglijster, koolmees, pimpelmees, roodborst en tjiftjaf. Gewoon wachten en blijven staan of zitten. Geduld wordt door de avifauna heel vaak beloond. In dit mooie park, met zijn hoge oude eikenbomen is het heerlijk om eens in alle rust om je heen te kijken. 

Bedrijventerrein De Rollepaal
We fietsen langs het kanaal de Dedemsvaart (gelukkig nooit gedempt in het dorp) en komen op het bedrijventerrein De Rollepaal. De verdozing van het landschap is hier optimaal. Wat heeft een vogel hier te zoeken? Fout! Je moet niet denken als een mens, je moet je verplaatsen in de gedachtewereld van de vogel. Neem de zwarte roodstaart. Dat is een vogel van het hoog- en middelgebergte, die houdt van kale rotsen en stenen en is niet dol op een groene omgeving. Waar vind je in ons land een biotoop, dat daar een beetje op lijkt? Precies! Industrieterreinen met vierkante gebouwen en platte daken met grind. En een goed uitzicht. Tijdens onze fietstocht zien we een mannetje zingend op de dakrand van Vogelzang Dakelementen. En even later vliegen er nog meer rond. Ook leuk, een zingende grasmus en een tuinfluiter die zich goed laat horen, maar nauwelijks te zien is. 

kleine plevier

Patrijzen!
De kers op de taart vinden we langs de BMX-baan. Johan ontdekt ze in het hoge gras tussen de rijkbloeiende paardenbloemen: twee patrijzen! Ze gaan er vandoor en duiken het gras in. Wij hebben echter alle tijd. Een poosje posten en ja hoor, daar zijn ze weer! Nog wel wat schuw, maar goed te zien (en te fotograferen). Ten zuiden van het bedrijventerrein loopt de Woudbloemweg. De grens tussen industrie en intensieve landbouw.  In de verte is een boer bezig zijn akker te bekalken. En vlak bij ons arriveert een collega met trekker en enorme sproeiarmen. Al gauw dwarrelt een nevel van (ja, van wat?) over het grasland. Landbouw Nederland wil ons laten geloven dat agrariërs steeds minder gewasbeschermingsmiddelen gebruiken, maar voorlopig wordt er nog steeds meer dan 9 miljoen kilo aan werkzame stoffen over onze landbouwgronden gespoten (bron: boerenbusiness). Daarnaast verdwijnen er nog steeds ruige overhoekjes, rietkragen, struweel, houtsingels en andere landschapselementen uit het industriële agrarisch landschap.

gele kwikstaart

Rioolzuivering
Langs de Woudbloemweg staat de rioolzuivering, de randen begroeid met  houtsingels, bosjes en struweel. Een groene oase in het open landschap. Een doodlopende weggetje voert ons naar een kleine gasput van de NAM. Een gele kwikstaart vliegt steeds met ons mee. We hebben hier een prachtig uitzicht op de randen van Dedemsvaart. Een mooie wolkenlucht maakt het plaatje helemaal compleet. Uit de begroeide randen van de rioolzuivering springt een reegeit. Johan vertelt dat hij hier nog niet zo lang geleden een groepje zomertortels zag en dat de kans op patrijzen hier ook groot is. Dit plekje bewijst maar weer eens het belang voor vogels en andere dieren. Er is dekking, nestgelegenheid en voedsel.

Kotermeerstal 

We fietsen naar de Kotermeerstal, een prachtig aangelegd recreatiegebied ten zuiden van Dedemsvaart. Een paar weken geleden telde ik op een avond een groep van bijna 40 gele kwikstaarten. Die zijn er nu niet, maar dat wordt ruimschoots gecompenseerd. Johan ontdekte een poosje terug op het strandje een kleine plevier. Deze prachtige vogel, heel goed herkenbaar aan zijn geel-oranje ring om het oog, broedt hier op vier eieren. Het nest is niet meer dan een ondiep kuiltje. Loslopende honden, kleine kinderen en wandelaars lopen over hetzelfde strand. De vogel wordt door niemand opgemerkt (wel door

koekoek foto door telescoop Johan Tinholt

Johan natuurlijk), vliegt soms even van het nest, maar keert net zo snel weer terug. Eerder in dit verslag had ik het over de gedachtewereld van de vogel, maar hier snap ik niets van! Hoe kun je daar nou gaan zitten broeden? Hoe lang gaat dit goed? Ook erg mooi: twee visdiefjes op de steiger. Verder: witte en gele kwikstaart, kneu, putter, tjiftjaf, zelfs de koekoek laat zich goed bekijken. Inmiddels is het 12.00 u.  Met een erg voldaan gevoel fietsen we naar huis.

Moraal van het verhaal:  denk niet dat al het mooie altijd ver weg is. Dicht bij huis is meer te zien en te beleven dan je denkt.  Pak je verrekijker en stap op de fiets. De vogelwereld ligt aan je voeten.

grasmus

Johan noteerde op deze morgen de volgende soorten: 
meerkoet (met 3 jongen)
wilde eend
zwarte roodstaart
grasmus
tuinfluiter
witte kwikstaart
patrijzen (2)
kleine plevier
knobbelzwaan
waterhoen
houtduif
holenduif
kievit
scholekster
grutto
wulp
spreeuw
zwarte kraai
kauw
veldleeuwerik
gele kwikstaart
boerenzwaluw
kneu
fuut
visdiefjes (2)
putter
fazant (gehoord)
merel
fitis
koekoek
tjiftjaf
gaai
ekster
kleine karekiet (gehoord)
koolmees
pimpelmees
roodborst